• Elşən Həsənov

Tender zamanı korrupsiyanın əlamətləri

TENDER ÖNCƏSİ ƏLAMƏTLƏR

  • Lazımsız və ya uyğun olmayan malların satınalması

  • Satınalma minimumu tələbinin manipulyasiyası (Məs. Tender keçirmək üçün minimum hədd 50000 azn olduğunu nəzərə alıb eyni predmetdə 130 000 azn-lik satınalmanı 3 yerə bölüb kotirovka ilə almaq

  • Qiymətləndirmə meyarlarının yetəri qədər olmaması (qiymətləndirmə zamanı subyektik qərarların verilməsin asanlaşdırmaq üçün)

  • Natamam, çaşdırıcı və ya qeyri-dəqiq müqavilə şərtləri (tələm tələsik hazırlanmış şərtlər, çünki qalib bəllidir artıq sadəcə sənədləşmə xatirinə formal tender keçirilir)

  • Əsassız prekvalifikasiya (ixtisas uyğunluğunun öncədən müəyyənləşdirilməsi) tələbləri ("kənar" şirkətlərin iştirakının qarşısını almaq üçün)

  • Çox məhdud və ya çox geniş müqavilə tələbləri (tender tələblərinin öncədən müəyyənləşdirilimiş "qalib"in bacarıqlarına uyğunlaşdırılması)

TENDER ZAMANI ƏLAMƏTLƏR

Tenderin əsas şərtlər toplusunun hazır olmaması (bax: 1.4)

  • İddiaçılar qısa və ya lazımı qədər vaxtın verilməməsi (bax: 1.4 və 1.5)

  • Qeyri-adi satınalma prosesləri

  • İddiaçılar arasında açıq aydın əlaqənin olması (qalibin formal tələbləri qarşılamaq üçün özü ilə "bahalı" dost- tanış alternativlərin gətirməsi)

  • İddiaçıların adlarının heç bir yerdə olmaması (Tender üçün təzəcə yaradılmış şirkətlər)

  • Eyni şirkətlə bir neçə müqavilə (buranın "polojeniyası" bizlikdi məsəli)

  • Tanınmış uyğun şirkətlərin tenderdə iştirak etməməsi (havayı vaxt pul itkisi olacağını bildikləri üçün təcrübəli şirkətlər iştirak etmir)

  • Qalib şirkətlərin təkrarlanması/döngüsü (Bir şirkət tərəfindən keçirilən tenderdə sadəcə bir neçə firmanın bütün tenderləri "udması")

  • Həddindən çox və ya az aşağı təkliflər

  • Qeyri-şəffaf tender təkliflərinin açılışı prosedurları (manipulyasiya etmək imkanları)

  • Ən aşağı qiymətli uyğun təklifdən başqa təklifin qalib edilməsi

  • Əsaslandırıla bilinməyən tenderdən kənarlaşdırmalar (çox demaqoqluq edən şirkətləri bir səbəb "tapıb" kənarlaşdırılır)

  • Müəyyən subpodratçı ilə işləmək üçün təzyiq ("Əgər razısansa qalib olsan filan şirkətlə işləməlisən" (xeyir başqasına getməsin)

  • Qalib gəlmiş təklifin tenderin ehtimal dəyərinə və ya büdcəyə çox yaxın olması (ehtimal qiymət 50000, təklik 49 540 azn, ehtimal edən də təklif verən güclü işləyir yəni)

  • Müqavilə bağlanması və ya danışıqlarının həddindən çox və səbəbi açıqlanmadan ləngidilməsi ("qiymətdə" razılığa gəlinə bilinməməsi)


TENDER SONRASI ƏLAMƏTLƏR

  • İşlərin, malların və ya xidmətin keyfiyətindən/çatdırılmasından şikayətlər (işin özünə ayrılan puldan çox ona buna xərclənməsi)

  • Müqavilədə açıqlanmayan dəyişikliklər

  • Şübhəli hesab fakturalar

  • Əskik və ya şübhəli sənədləşmə

  • Əsaslandırılmamış yüksək qiymətlər